# شعر الهام بخش

**URL:** <https://talk.zabanshenas.com/t/topic/85049>\
**Category:** مشارکت\
**Created:** [ژوئیه 5، 2023، 5:28ب.ظ UTC](https://talk.zabanshenas.com/t/topic/85049 "2023-07-05T17:28:31Z")\
**Posts on this page:** 1\
**Showing post:** 854

<div class="post-metadata">

**Author:** ![mostafa.76](https://talk.zabanshenas.com/user_avatar/talk.zabanshenas.com/mostafa.76/32/351951_2.png) [@mostafa.76](https://talk.zabanshenas.com/u/mostafa.76)\
**Post date:** [اوت 6، 2026، 1:50ب.ظ UTC](https://talk.zabanshenas.com/t/topic/85049/854 "2026-08-06T13:50:11Z")

</div>

# ابیاتی درباره مرگ و ناپایداری از نگاه عطار نیشابوری

**از اسرارنامه:**

> خوش است این کهنه دیر پرفسانه  
> اگر نه مردنستی در میانه
> 
> درین محنت سرا اینست ماتم  
> که ما را می‌بنگذارند با هم
> 
> خوشستی زندگانی و کیستی  
> اگر نه مرگ ناخوش درپیستی
> 
> نشاط ار هست بی دوران غم نیست  
> وجود ار هست بی خوف عدم نیست
> 
> خوشی جویی ز عالم سرکشی را  
> ز عالم نیست دورانی خوشی را

> مرا باری دل از گردون فرومرد  
> ز بس کس کو برآورد و فرو برد
> 
> کرا این گنبد گردان بر آرد  
> که نه در عاقبت از جان برآرد

> گرت ملک جهان زیر نگین است  
> بآخر جای تو زیر زمین است
> 
> نماند کس بدنیا جاودانی  
> بگورستان نگر گر می‌ندانی
> 
> جهان را چون رباطی با دو در دان  
> کزین در چون درآیی بگذری زان
> 
> تو غافل خفته وز هیچت خبرنه  
> بخواهی مرد گر خواهی وگرنه
> 
> کسی کش مرگ نزدیکی رسیدست  
> چنین گویند کو رگ برکشیدست
> 
> تو هم ای سست رگ بگشای دیده  
> کز اول بودهٔ رگ برکشیده
> 
> ترا گر تو گدایی گر شهنشاه  
> سه گز کرباس و ده خشتست هم راه
> 
> اگر ملکت ز ماهی تا بماهست  
> سرانجامت برین دروازه راهست
> 
> چو بر بندند ناگاهت زنخدان  
> همه ملک جهان آنجا، زنخ دان
> 
> ز هر چیزی که داری کام وناکام  
> جدا می‌بایدت شد در سرانجام
> 
> بسی کردست گردون دست کاری  
> نخواهد بود کس را رستگاری
> 
> بدین عمری که چندین پیچ دارد  
> مشو غره که پی بر هیچ دارد

> چه مقصودست چندین رنج بردن  
> که چون شمعی فرو خواهیم مردن
> 
> جهان بی هیچ باقی خوش سراییست  
> ولی چون نیست باقی این بلاییست
> 
> جهان بگذار و بگذر زین سخن زود  
> چو باقی نیست در باقیش کن زود
> 
> تو تا بودی ز دنیا خسته بودی  
> بهر ره جان کنی پیوسته بودی
> 
> نه هرگز لقمه‌ای بی قهر خوردی  
> نه هرگز شربتی بی زهر خوردی
> 
> هزاران سیل خونین بر دلت بست  
> که تا بادی ز عالم بر دلت جست
> 
> تو خود اندیشه کن گر کاردانی  
> که تا خود مرگ به یا زندگانی
> 
> هزاران غم فرو آمد برویت  
> که تا یک آب آمد در گلویت
> 
> همه دنیا بیک جو غم نیرزد  
> چه یک جو نیم ارزن هم نیرزد
> 
> غم دنیا مخور ای دوست بسیار  
> که در دنیا نخواهد ماند دیار
> 
> چه می‌نازی بدین دنیای غدار  
> که تو کرکس نئی گر اوست مردار
> 
> همه تخم جهان برداشته گیر  
> بدست آورده و بگذاشته گیر

**از الهی نامه:**

> ز دیری گه ترا ای چرخ گردان  
> روانست آسیا برخون مردان
> 
> شگفتا کارِ تو ای چرخ ناساز  
> که در خاک افکنی پروردهٔ ناز
> 
> جهانا حاصل پروردن ما  
> چه خواهد بود جز خون خوردن ما
> 
> کس از خون خوردن تو نیست آگاه  
> که پنهان می‌کنی در خاک و در چاه

**همچنین:**

> [@شعر الهام بخش](https://talk.zabanshenas.com/t/topic/85049/733):
>
> یکی پرسید از آن دیوانه در ده که از کار خدا ما را خبر ده چنین گفت او که تا گشتم من آگاه خدا را کاسه گر دیدم درین راه بحکمت کاسهٔ سر را چو بربست ببادش داد و آنگه خرد بشکست اگر از خاک برگیری کفی خاک بپرسی قصهٔ از خاک غمناک بصد زاری فرو گرید چو میغی ز یک یک ذره برخیزد دریغی ز اول روز این چرخ دل افروز دریغ خلق می‌ساید شب و روز تو گویی بر زمین هر ذرهٔ خاک زفان حال بگشادند بی باک که ما را زیر خاک افکندی آخر تو هم زود این کمر بربندی آخر الا یا غافلان تا کی پسندید که ما را زیر پای خود ف…

> [@نگاهی به کتاب اخلاق رنج محور (Suffering-Focused Ethics)](https://talk.zabanshenas.com/t/topic/91891/52):
>
> اندوه و تأسف عطار نیشابوری از رنج زندگی: کس چه داند تا چه جانهای شگرف غوطه خوردست اندرین دریای ژرف کس چه داند تا چه دلهای عزیز خون شدست و خون شود آن تو نیز کس چه داند تا چه قالبهای پاک در میان خون فرو شد زیر خاک در دو عالم نیست حاصل جز دریغ هیچکس را نیست در دل جز دریغ در سرائی چون توان بنشست راست کز سر آن زود برخواهیم خاست کار عالم جز طلسم و پیچ نیست جز خرابی در خرابی هیچ نیست ترجمه انگلیسی شعر: Who knows what great souls Have drowned in this deep, deep sea? Who knows those …

---

_[View the full topic](https://talk.zabanshenas.com/t/topic/85049)._